Spurning

Hvað er líparít?

Spyrjandi

Óskar Sigurðsson

Svar

Líparít, sem einnig nefnist ljósgrýti (samanber blágrýti og grágrýti), en sumir nefna „rhýólít" eftir enska heitinu, er súrt gosberg. „Gosberg" þýðir að það hefur myndast í eldgosi og þess vegna storknað tiltölulega hratt, en „súrt" merkir að hlutfall kísils (SiO2) í berginu er hærra en 65% af þunga, og oft um 70%. Til samanburðar eru minna en 52% kísils í basísku bergi (basalt, blágrýti) og 52-65% í ísúru bergi (andesít, íslandít).



Líparít.

Það fer eftir aðstæðum kólnunar hvaða bergtegund myndast við storknun bráðar með samsetningu líparíts. Storkni bráðin hægt í iðrum jarðar myndast grófkristallað granít, í grunnum innskotum myndast fínkristallað granófýr, líparít myndast í eldgosum, en við snögga kælingu í vatni vinnst ekki tími fyrir kristalla að myndast og bergkvikan storknar sem gler, hrafntinna.

Mynd: MINERALS IN YOUR WORLD

Um þessa spurningu

Dagsetning

Útgáfudagur9.8.2000

Tilvísun

Sigurður Steinþórsson. „Hvað er líparít?“. Vísindavefurinn 9.8.2000. http://visindavefur.is/?id=756. (Skoðað 18.6.2013).

Höfundur

Sigurður Steinþórssonprófessor í jarðfræði við HÍ



Leit


Vísindadagatalið

John Lubbock
(1834-1913)
( Fyrri Næsti )

Enskur fornleifafræðingur og bankamaður. Skrifaði eitt af mikilvægari ritum um fornleifafræði á 19. öld, undir áhrifum þróunarkenningar Darwins.

Aðalstyrktaraðili

Happdrætti Háskólans

Háskóli unga fólksins 2013